Ubudlelwane Phakathi Kokukhathazeka Nokugula
Ukuxhalabisa nokugula kudla ngokuhamba ngesandla. Ukukhathazeka kwezempilo ngokwenyama kuyaxhalabisayo, kodwa nangona kunjalo xa unesifo sengqondo. Iziphazamiso ezixhalabisayo ezifana neengxaki zentlalo yoluntu (SAD) zihlala zihambelana nezifo ezifana nesifo senhliziyo, imiba yesisu kunye nesifo sokuphefumula.
Nangona ulwalamano oluphakathi kokuxhalaba kunye nokugula luye lwasungulwa, yinto encinane yenkukhu kunye neqanda ngokubhekiselele kubudlelwane bokubambisana phakathi kwababini.
Ngaba ukuxhalabisa kubangela inkqubo yezinto eziphilayo ezikhokelela kwiingxaki zempilo? Ingaba impilo embi engokwenyama (umzekelo, i-migraines okanye i-arthritis) ibangela ukuxhalaba? Okanye yinto enye, njengemfuza okanye iimeko zendalo, ezibangela ukukhathazeka kunye nempilo yempilo?
Nguwuphi uphando oluye lwaboniswa ngokucacileyo kukuba abo baneengxaki zempilo eziyinkimbinkimbi ngenxa yokuxhalaba banomdla obunzima, baphendule kakuhle unyango, kwaye banokuthi babe nezifo ezibulalayo.
Yintoni Ebonisa Uphando?
- Izifundo zobudlelwane phakathi kokuxhalaba kunye nempilo yempilo ngokubanzi ziqokelelane iingxaki zokuxhalabisa ngokubanzi. Ngako oko, asazi, umzekelo, nokuba umntu onenkinga yokuxhalaba kwezenhlalakahle (SAD) unokufumana ubunzima obuvela kwimeko ehlukile yokukhathazeka kwezempilo ngokomzimba kunomntu onenkathazo yokuphazamiseka.
- Uphando luye lwabonisa, nangona kunjalo, ukuba abo abane-SAD banako ukufumana iingxaki ngempilo ngokubanzi. Uphando lwabafundi abangama-202 base-Iranian bahlolisise impembelelo yentlalo yoluntu kwimpilo engokwenyama kwaye bafumanisa ukuba abafundi abane-social phobia bafumana amanqanaba athile kwimilinganiselo yempilo jikelele kunye nobunzima.
- Njengoko kulindeleke ukuba, abo abanezifo ezingapheliyo zokuphefumula ezifana ne-asthma okanye i-COPD baye baboniswa ukuba banamazinga aphezulu okuxhalabisa. Kwakhona, ubuhlobo bolu budlelwane abuzange bubekwe kwaye bunokuba bunzima, kodwa kunengqiqo ukucinga ukuba ubuncinci boqhagamshelwano lubandakanya ukwesaba ukuphefumula okuphefumulayo.
- Izinga eliphezulu lokuxhalaba lidibaniswe nokuphuhliswa kwesifo sengqondo se-balm (i-IBS) esicatshukiswayo kulabo bafumene i-gastroenteritis.
- Unxibelelwano luye lwaboniswa phakathi kokuxhalabisa kwe-phobic kunye nokufa kwantliziyo ngokukhawuleza.
- Abantu abanomfutho wegazi ophezulu, isifo se-thyroid kunye nomhlaza baye baboniswa ukuba banamazinga aphezulu okuxhalabisa.
- Uhlolisiso lwabantu aba-4,181 lubonise ukuba abaninzi abantu abaneengxaki zokuxhalaba kunye nempilo yengxelo babika ukukhula kokuxhalaba.
Lithetha Ngakanani Oku?
Zithini ntoni ezi ziphumo zifundo? Ukuba uye wafumanisa ukuba unengxaki yokuxhalaba kwintlalo (SAD) kwaye unayo ingxaki yempilo, ukuthetha nodokotela wakho malunga nemiba ebalulekileyo ibalulekile.
Abo babandezelekayo kunye nezifo zenyama baye baboniswa ukuba banomgangatho obuthakathaka wobomi, ngoko kubalulekile ukuba ufumane unyango ukujongana nokukhathazeka kwakho kunye nokukhathazeka kwempilo.
Ukuba unesifo sengqondo sempilo efana ne-IBS, i-asthma, i-COPD okanye isifo senhliziyo, kwaye unempawu zokuxhalaba kodwa awuzange ufumane uvavanyo olusemthethweni, unokufuna ukubuza ugqirha wakho ukuba ngaba le nyathelo ingafaneleka.
Ukuba kuvela ukuba unobungozi bokuxhalabisa, ugqirha wakho uya kukwazi ukulungelelanisa inkqubo yakho yokonyango ukuba ihambisane neemfuno zakho.
Imithombo:
Ghaedi GH, Tavoli A, Bakhtiari M, Melyani M, Sahragard M. Ubunjani boBomi kwiiKholeji zabaFundi kunye nabangaphandle kwe-Phobia yeNtlalo. Uluhlu loPhando loLuntu . 2009.
ScienceDaily. Ukukhathazeka Ngokuxhalabisa Kuxhomekeke Kwiimeko Zomzimba.
UJohn Hopkins Izaziso zezeMpilo zeMpilo. Ukukhathazeka kunye neMpilo Yakho Yenyama.
Harvard Health Publications. Ukuxhalabisa nokugula.